Chiều dày lớp rải cứ lên xuống? Khoan vặn tay quay bàn là

Trên công trường, cảnh này quen lắm. Thợ đo thấy lớp rải mỏng đi vài li, vặn tay quay bàn là thêm một nấc. Đi được mươi mét đo lại vẫn mỏng, vặn thêm nấc nữa cho chắc. Thêm một đoạn thì lớp rải dày vọt lên, thế là lại vặn ngược. Cuối ca, mặt đường lượn như sóng, xe chạy qua cứ tưởng đang đi phà.

Thực ra bàn là không hỏng. Nó phản ứng chậm: mỗi lần chỉnh phải đi thêm một quãng mới thấy kết quả. Và ngoài tay quay, còn nhiều thứ khác làm chiều dày thay đổi.

Chỉnh xong thì chờ

Bàn là không gắn cứng vào máy. Nó được kéo theo bằng hai tay kéo dài và nổi trên lớp hỗn hợp, giống tấm ván lướt sóng hơn là cái khuôn. Khi đổi góc bàn là, nó không nhảy ngay sang chiều dày mới mà từ từ tìm chỗ cân bằng. Anh em lâu năm thường tính máy phải đi thêm chừng năm lần chiều dài tay kéo thì thay đổi mới ăn gần hết. Tay kéo dài 3 m là khoảng 15 m đường.

Nên chỉnh một nấc nhỏ, rồi chờ. Trong lúc chờ có thể uống ngụm nước, ngắm trời, hỏi thăm bác lái lu dạo này thế nào, miễn là đừng đụng vào tay quay. Lần chỉnh trước chưa kịp ăn đã chỉnh tiếp thì các lần chỉnh cộng dồn vào nhau, và mặt đường sẽ ghi lại không sót chút sốt ruột nào.

Chạy đều quan trọng hơn chạy nhanh

Tốc độ máy đổi thì lực hỗn hợp đẩy vào bàn là cũng đổi, chiều dày đổi theo. Mỗi lần máy dừng chờ xe rồi chạy lại, bàn là hay lún xuống một chút và để lại vết ngang. Lu cố mấy cũng khó xoá hết, y như vết bút bi trên áo sơ mi trắng.

Vì vậy tốc độ nên chọn theo lượng xe trạm trộn chở tới được, không phải theo tốc độ tối đa ghi trong catalogue. Catalogue thì không bao giờ phải đứng chờ xe, còn mình thì có. Máy rải chậm mà đều cả ca vẫn hơn chạy nhanh rồi đứng chờ. Đoàn lu cũng phải theo kịp. Máy rải một mình chạy tít phía trước thì cũng chẳng ai trao huy chương cho nó.

Nhìn vít xoắn trước khi chỉnh bàn là

• Mức hỗn hợp trước vít xoắn nên giữ ổn định, quanh ngang tâm trục vít. Lúc ngập tràn, lúc trơ đáy thì bàn là bị đẩy lúc mạnh lúc nhẹ, chiều dày không đứng yên được, thợ giỏi mấy cũng chịu.
• Kiểm tra cảm biến cấp liệu hai bên và cách băng tải, vít xoắn từng bên chạy. Một bên hay thiếu vật liệu thì sửa ở hệ cấp liệu. Vặn bàn là bên đó chỉ là chữa cháy, mà cháy kiểu này thì mai lại cháy.
• Có vệt lõm chạy dọc giữa máy thì xem hỗn hợp có xuống được phía dưới hộp số vít xoắn không, và cánh vít đảo chiều ở giữa còn đủ, lắp đúng chiều không. Cánh lắp ngược vẫn quay rất hăng say, chỉ có điều đẩy vật liệu đi chỗ khác.
• Khi mở rộng bàn là, vít xoắn và tấm chắn cũng phải nối dài theo. Không thì hai mép ngoài sẽ thiếu vật liệu, và người ta lại quay sang chỉnh bàn là.

Đo đúng chỗ, ghi vào sổ

Lớp rải ngay sau bàn là còn xốp như bánh bông lan mới ra lò, nên phải rải dày hơn chiều dày thiết kế để lu xong vừa đủ. Với bê tông nhựa chặt thông thường, phần dư hay rơi vào khoảng một phần tư, nhưng con số đúng phải lấy từ đoạn rải thử của chính hỗn hợp đó. Hệ số của công trình trước thì xin để lại cho công trình trước.

Một thói quen nhỏ mà đỡ được khối cãi vã: ghi chiều dày trước lu và sau lu theo lý trình, kèm mỗi lần chỉnh bàn là. Đến lúc họp giao ban, cuốn sổ sẽ nói thay mình. Nếu chiều dày trước lu đều mà sau lu vẫn chỗ dày chỗ mỏng, vấn đề nằm ở sơ đồ lu hoặc lớp móng bên dưới. Lúc đó có vặn bàn là cả ngày thì cũng chỉ được cái mỏi tay.

Làm đủ các bước trên mà chiều dày vẫn không chịu đứng yên thì có khi bàn là đang có chuyện thật: khớp tay kéo rơ, xi lanh nâng hạ yếu, hoặc bộ cân bằng tự động đang mất tập trung. Lúc đó cứ gọi, đội kỹ thuật Vũ Gia sẵn lòng xuống công trường xem cùng anh em, nước uống tự túc.